Trong cuộc họp chính sách vừa kết thúc, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) không chỉ chia rẽ quanh việc có nên giảm lãi suất hay không, mà còn phát tín hiệu về một con đường khó khăn hơn cho việc tiếp tục nới lỏng trong thời thời gian tới...
Việc Fed hạ lãi suất 0,25 điểm phần trăm kèm theo một tín hiệu cứng rắn như vậy - một kết quả được gọi bằng từ “hawkish cut”- đã được thị trường dự báo từ trước. Đây là lần giảm lãi suất thứ ba của Fed trong năm nay, sau các đợt giảm vào tháng 9 và tháng 10, và là lần giảm thứ năm của chu kỳ hạ lãi suất này kể từ khi bắt đầu vào tháng 9 năm ngoái, đưa lãi suất quỹ liên bang về mức 3,5-3,75%.
NỘI BỘ FED CHIA RẼ VỀ LÃI SUẤT
Quyết định giảm lãi suất này của Fed mang đầy sự thận trọng, khi Fed và Chủ tịch Jerome Powell đưa ra những tuyên bố “nước đôi” về đường đi của lãi suất trong thời gian tới, và có tới 3 thành viên trong Ủy ban Thị trường mở Liên bang (FOMC) phản đối quyết định lãi suất trong lần họp này. Mức độ phản đối như vậy trong một cuộc họp chính sách tiền tệ của Fed là chưa từng có kể từ tháng 9/2019 - hãng tin CNBC cho hay.
Trong số 12 thành viên của FOMC, có 9 người ủng hộ quyết định giảm lãi suất 0,25 điểm phần trăm và 3 người phản đối. Trong số những người phản đối, có Thống đốc Stephen Miran muốn giảm lãi suất 0,5 điểm phần trăm, trong khi Chủ tịch Fed chi nhánh Kansas là ông Jeffrey Schmid và Chủ tịch Fed chi nhánh Chicago là ông Austan Goolsbee muốn giữ nguyên lãi suất.
Trước cuộc họp này, nội bộ Fed đã hình thành hai phe, một bên là những người “diều hâu” - muốn giữ nguyên lãi suất - với mối lo lớn hơn về lạm phát, và một bên là những người “bồ câu” - muốn giảm lãi suất để hỗ trợ thị trường lao động đang suy yếu.
Tuyên bố sau cuộc họp của Fed sử dụng lại một cách diễn đạt đã được dùng trong tuyên bố cách đây 1 năm. “Xét về lượng và thời điểm của nhưng đợt điều chỉnh lãi suất quỹ liên bang tiếp theo, Ủy ban sẽ thận trọng đánh giá các số liệu sắp tới, sự thay đổi của triển vọng, và cán cân rủi ro”, tuyên bố có đoạn viết.
Vào tháng 12/2024, Fed đã sử dụng cách diễn đạt này để phát tín hiệu rằng họ có thể sẽ tạm dừng việc giảm lãi suất trong một thời gian. Và Fed đã không có thêm một đợt giảm lãi suất nào sau đó cho tới khi nối lại việc nới lỏng vào tháng 9 năm nay.
Tại buổi họp báo sau cuộc họp của Fed, Chủ tịch Jerome Powell nói lần giảm lãi suất này đã đưa Fed vào một vị thế thoải mái về lãi suất. “Chúng tôi đã ở vào một vị trí tốt để chờ xem nền kinh tế sẽ diễn biến ra sao”, ông nói, cho rằng mức lãi suất hiện tại đang ở vào cận trên của khoảng lãi suất trung tính (neutral - mức lãi suất không có hiệu ứng kích thích hay hạn chế tăng trưởng).
“Chúng tôi đã giảm lãi suất 3 lần trong năm nay và chưa đưa ra quyết định nào về tháng 1”, ông cho biết thêm.
Dự báo lãi suất “biểu đồ dấu chấm” dot-plot mà Fed cập nhật trong lần họp này cho thấy tổng thể, các quan chức Fed kỳ vọng chỉ có thêm một lần giảm lãi suất trong năm 2026 và một lần giảm nữa trong năm 2027 trước khi lãi suất quỹ liên bang đạt mục tiêu dài hạn khoảng 3%. Dự báo này không thay đổi so với hồi tháng 9, nhưng dự báo của từng thành viên cho thấy có sự chia rẽ lớn về quan điểm lãi suất.
FED NÂNG DỰ BÁO KINH TẾ, TRỞ LẠI VỚI QE
Ngoài 2 thành viên FOMC phản đối việc hạ hạ lãi suất trong lần họp này, còn có 4 thành viên FOMC không có quyền biểu quyết khác cho thấy họ không thật sự ủng hộ quyết định của ủy ban. Trong dot-plot, có 7 thành viên không muốn giảm lãi suất trong năm tới.
Cuộc họp của FOMC - bộ phận ra quyết sách trong Fed - có sự tham gia của 19 thành viên, bao gồm 12 người có quyền biểu quyết và 7 người không có quyền biểu quyết.
“Cũng như những cuộc thảo luận mà chúng tôi đã có trong suốt 14 năm tôi làm việc ở Fed, các cuộc thảo luận trong lần họp này được tiến hành rất kỹ lưỡng và mang tính tôn trọng cao. Có những người có quan điểm khác, nhưng cùng nhau, chúng tôi đã đi đến được một quyết định”, ông Powell nói.
Về tăng trưởng kinh tế Mỹ năm 2026, FOMC nâng mức dự báo 0,5 điểm phần trăm so với con số đưa ra hồi tháng 9, lên mức 2,3%. Ủy ban cho rằng tốc độ lạm phát sẽ duy trì trên mục tiêu 2% cho tới năm 2028.
Cùng với việc giảm lãi suất, Fed cũng tuyên bố sẽ nối lại việc mua vào trái phiếu kho bạc Mỹ, tức chính sách nới lỏng định lượng (QE). Trong cuộc họp tháng 10, Fed tuyên bố từ tháng 12 sẽ chấm dứt việc thu hẹp bảng cân đối kế toán, tức chính sách thắt chặt định lượng (QT). Việc Fed tái thực thi QE diễn ra trong bối cảnh có nhiều lo ngại về áp lực tăng lãi suất trên thị trường cho vay qua đêm.
Theo đó, Fed sẽ bắt đầu bằng việc mua vào 40 tỷ USD tín phiếu kho bạc Mỹ, bắt đầu từ ngày thứ Sáu tuần này. Sau đó, việc mua vào trái phiếu sẽ “giữ ở mức cao” trong vài tháng, sau đó có thể được cắt giảm mạnh.
Lần họp này của Fed diễn ra trong một bối cảnh nhạy cảm. Ngoài sự chia rẽ trong Fed, ông Powell đang tiến gần tới kết thúc nhiệm kỳ Chủ tịch Fed. Ông chỉ còn 3 cuộc họp nữa là hoàn tất 8 năm lãnh đạo ngân hàng trung ương lớn nhất thế giới.
Thị trường dự báo đang đặt cược khả năng 72% Giám đốc Hội đồng kinh tế Quốc gia (NEC) Kevin Hassett, một người thân cận của Tổng thống Donald Trump, sẽ được ông Trump đề cử thay thế ông Powell, người sẽ hết nhiệm kỳ Chủ tịch Fed vào tháng 5/2026.
Ngoài ra, quyết định lãi suất lần này của Fed được đưa ra trong tình trạng không có đầy đủ các số liệu kinh tế quan trọng. Nhiều báo cáo thống kê kinh tế Mỹ, gồm cả dữ liệu việc làm và lạm phát, đã bị hoãn hoặc hủy công bố do Chính phủ Mỹ đóng cửa kéo dài từ đầu tháng 10 đến giữa tháng 11. Tuy nhiên, các số liệu đã có đều cho thấy sự suy yếu của thị trường lao động và tình trạng dai dẳng của lạm phát.
-An Huy
