Khi những rào cản nhập cảnh chưa thực sự được tháo gỡ, ưu tiên lựa chọn "đi gần" trở thành chiến lược tự nhiên của nhiều du khách muốn tối ưu chi phí, tiết kiệm thời gian mà vẫn được trải nghiệm…
Chính quyền Mỹ ngày 17/11 đã công bố hệ thống ưu tiên xét thị thực nhanh cho những du khách mua vé xem World Cup 2026. Theo đó những người mua vé đến xem các trận bóng đá năm sau sẽ được sắp xếp phỏng vấn xin thị thực (visa) trước.
Tuy nhiên, vé của bạn không phải là thị thực. "Nó không đảm bảo bạn được nhập cảnh vào Mỹ. Nó giúp bạn được hẹn sớm và bạn vẫn sẽ trải qua quá trình thẩm định như những người khác. Điểm khác biệt là chúng tôi sẽ đưa họ lên đầu hàng chờ”, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio trả lời báo chí tại Nhà Trắng.
Ông Gianni Infantino, Chủ tịch Liên đoàn Bóng đá thế giới (FIFA) cho biết ban tổ chức World Cup có thể bán được 6 - 7 triệu vé, ngoài ra ước tính 5 - 10 triệu người từ khắp nơi sẽ đổ về Mỹ vào mùa World Cup. Để xử lý lượng đơn đăng ký, Bộ Ngoại giao Mỹ đã tăng cường 400 viên chức lãnh sự trên toàn cầu. Động thái này giúp giảm thời gian chờ cấp visa ở hầu hết các nước, từ tối đa 1 năm xuống còn chưa đầy 2 tháng.
Tại châu Á, ngày 3/11, Trung Quốc gia hạn chính sách nhập cảnh miễn visa cho công dân 45 quốc gia, bao gồm 32 quốc gia châu Âu như Pháp, Đức và Tây Ban Nha, đến ngày 31/12/2026. Ngoài ra, Thụy Điển cũng được đưa vào danh sách miễn visa từ 10/11.
Việc gia hạn chính sách miễn visa là một phần trong mục tiêu lớn hơn của Trung Quốc nhằm trở thành điểm đến du lịch hàng đầu toàn cầu. Trung Quốc cũng mở rộng chính sách nhập cảnh "quá cảnh miễn visa 240 giờ" từ 60 lên 65 cảng. Chính sách này được nâng cấp từ các phiên bản cũ (72 giờ hoặc 144 giờ) nhằm thúc đẩy du lịch, kinh doanh và giao lưu quốc tế.
Hội đồng châu Âu mới đây cũng đã chính thức thông qua cơ chế mới cho phép tạm dừng chế độ miễn thị thực dành cho công dân các quốc gia thứ ba được phép nhập cảnh ngắn hạn vào khu vực Schengen mà không cần visa. Một điểm đáng chú ý là ngưỡng cảnh báo được hạ từ 50% xuống 30%, áp dụng cho các chỉ số như tăng đột biến từ chối nhập cảnh, cư trú quá hạn, xin tị nạn và các tội phạm nghiêm trọng.
Khác với quy định cũ, thay vì áp dụng tạm dừng miễn thị thực cho toàn bộ công dân của quốc gia đó, cơ chế mới cho phép EU áp dụng các biện pháp hướng đến nhóm đối tượng cụ thể. Chẳng hạn như quan chức chính phủ và nhà ngoại giao, giảm thiểu ảnh hưởng tiêu cực đối với người dân bình thường.
Trong khi đó, Nhật Bản chuẩn bị tăng mạnh lệ phí liên quan đến thị thực và tình trạng cư trú, nhằm đưa mức phí ngang bằng với các nước phương Tây từ năm tài chính 2026. Bộ Ngoại giao Nhật Bản dự kiến nâng mức phí thị thực nhập cảnh một lần từ 3.000 Yên (19 USD) lên mức 166 USD - 185 USD giống như Mỹ và Anh.
Đối với du khách Việt, tất cả các động thái trên đều rất đáng quan tâm và hoàn toàn có thể ảnh hưởng đến xu hướng lựa chọn điểm đến trong năm tới. Báo cáo Xu hướng Du lịch 2026 từ nền tảng du lịch kỹ thuật số Agoda cho thấy, “yếu tố then chốt để các thị trường thu hút thêm du khách Việt Nam chính là đơn giản hóa thủ tục thị thực”. Giám đốc Quốc gia Agoda tại Việt Nam, ông Vũ Ngọc Lâm cho hay.
Cùng với sự phát triển của tầng lớp trung lưu tại Việt Nam, nhu cầu khám phá những điểm đến mới cũng tăng lên đáng kể. Khảo sát của Agoda cho thấy 91% người tham gia trả lời rằng họ sẽ đi du lịch thường xuyên hơn nếu các thủ tục thị thực được nới lỏng và việc tiếp cận các quốc gia mới trở nên dễ dàng hơn.
Bên cạnh đó, 58% du khách Việt cho biết việc gỡ bỏ rào cản thị thực sẽ khuyến khích họ lên kế hoạch đến nhiều quốc gia và điểm đến mới hơn. Cụ thể, 6/10 người cho biết chính sách thị thực hiện đang, hoặc có khả năng ảnh hưởng đến đến kế hoạch du lịch của họ.
Đáng chú ý, theo Chỉ số xếp hạng hộ chiếu Henley 2025, hộ chiếu Việt Nam xếp hạng 89 với 50 quốc gia cho phép nhập cảnh không cần thị thực. Điều này cho thấy tiềm năng lớn đối với những thị trường muốn thu hút thêm du khách Việt.
Ở góc độ tài chính, ưu tiên tiết kiệm được thể hiện rõ: hơn 90% người được hỏi sẵn sàng chi tối đa khoảng 2,6 triệu đồng mỗi đêm lưu trú. Nhóm muốn giữ mức chi dưới 1,3 triệu đồng (50 USD) chiếm ưu thế với 56%, trong khi 36% dự định chi từ 1,3 - 2,6 triệu đồng. Điều này tạo ra sức ép lẫn cơ hội cho các nhà cung cấp dịch vụ lưu trú trong năm 2026: tối ưu mức giá, đồng thời duy trì chuẩn trải nghiệm đủ hấp dẫn để cạnh tranh.
Động lực cốt lõi khiến người Việt đi du lịch tiếp tục xoay quanh nhu cầu tái tạo năng lượng: 45% xem kỳ nghỉ như một khoảng lặng cần thiết để cân bằng cuộc sống. Các yếu tố khám phá văn hóa (43%) và trải nghiệm ẩm thực (35%) theo sát phía sau, cho thấy gu du lịch Việt đang chuyển dần sang tìm kiếm chiều sâu văn hóa, bản sắc địa phương nhiều hơn, thay vì chỉ chạy theo "check in".
Ở chiều ngược lại, Việt Nam hiện miễn thị thực song phương cho 15 quốc gia và đơn phương cho 12 quốc gia, đồng thời áp dụng chính sách miễn thị thực có điều kiện đối với công dân Ba Lan, Séc và Thụy Sĩ trong năm 2025.
Đặc biệt, chính sách thị thực điện tử (e-visa) đã được mở rộng cho tất cả các quốc gia và vùng lãnh thổ, thời hạn lưu trú tối đa lên đến 90 ngày, có giá trị một lần hoặc nhiều lần, giúp du khách thuận tiện hơn khi đăng ký nhập cảnh trực tuyến.
Ông Phạm Văn Thủy, Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam, cho biết, việc nới lỏng và đa dạng hóa chính sách thị thực là bước đi cần thiết để gia tăng sức hấp dẫn của điểm đến Việt Nam. Tuy nhiên, nếu so với các nước trong khu vực, dư địa cải cách vẫn còn lớn.
Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ tại Nghị quyết 82/NQ-CP ngày 18/5/2023, Chỉ thị 08/CT-TTg ngày 23/2/2024 và Công điện 34/CĐ-TTg ngày 10/4/2025, các cơ quan chức năng đang phối hợp nghiên cứu, đề xuất mở rộng danh sách các quốc gia được miễn thị thực và chính sách visa ưu đãi cho các nhóm đối tượng chiến lược, bảo đảm vừa thúc đẩy phát triển du lịch, vừa giữ vững quốc phòng, an ninh quốc gia.
-Tường Bách
