Sau khi Tết Bính Ngọ qua đi, sức mua có thực sự phục hồi hay chỉ là “nảy sóng" ngắn hạn? Điều này đã trở thành chủ đề nóng được các doanh nghiệp bán lẻ, chuyên gia kinh tế, người tiêu dùng đặt ra...
Dịp tết luôn là giai đoạn quan trọng cho tiêu dùng nội địa. Tuy nhiên, bức tranh sức mua sau tết năm nay được dự báo phức tạp hơn những năm trước: Có dấu hiệu phục hồi rõ rệt ở một số phân khúc, trong khi ở nhiều nhóm hàng khác, tiêu dùng lại hạ nhiệt nhanh sau mùa lễ.
SỨC MUA SAU TẾT: TÍN HIỆU PHỤC HỒI CÓ NHƯNG PHÂN MẢNH
Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng của Việt Nam năm 2025 đạt hơn 7 triệu tỷ đồng, tăng 9,2% so cùng kỳ năm trước; đồng thời ghi nhận mức tăng ổn định trong bối cảnh chi tiêu nội địa hồi phục sau đại dịch và biến động kinh tế toàn cầu.
Riêng trong tháng 12/2025, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước đạt khoảng 627.800 tỷ đồng, tăng 3,9% so tháng trước và tăng 9,8% so cùng kỳ năm trước. Tính chung quý 4/2025, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt gần 1.833.600 tỷ đồng, tăng 8,4% so cùng kỳ năm 2024.
Mức tăng này phản ánh sự dần bắt nhịp của nền kinh tế, nhưng sự phân hóa rõ rệt giữa các loại mặt hàng và kênh phân phối, từ siêu thị, thương mại điện tử đến các cửa hàng truyền thống, cho thấy sức mua sau tết chưa hoàn toàn bền vững như kỳ vọng.
Trong kỳ Tết Ất Tỵ 2025, tại TP.Hồ Chí Minh - trung tâm kinh tế trọng điểm phía Nam, tổng doanh thu bán lẻ và dịch vụ tiêu dùng trong tháng tết đã đạt khoảng 108.000 tỷ đồng, tăng 7,5% so cùng kỳ 2024. Dữ liệu này cho thấy sức mua tại các đô thị lớn vẫn duy trì mức tăng trưởng tích cực trong giai đoạn lễ.
Tuy nhiên, theo ghi nhận từ các hệ thống siêu thị hàng đầu, sức mua được ghi nhận ở nhóm thiết yếu, hàng tiêu dùng nhanh và thực phẩm tết vẫn tăng, nhưng ở nhiều mặt hàng không thiết yếu như đồ điện tử, thời trang hay đồ gia dụng, sự tăng trưởng sau tết lại khá hạn chế. Điều này phù hợp với xu hướng “mua đúng” đang lan rộng”: Người tiêu dùng ưu tiên những sản phẩm có giá trị sử dụng thực tế, hơn là chi tiêu theo truyền thống “đầy đủ mọi món” trong ngày tết.
Ở kênh thương mại hiện đại, nhiều hệ thống siêu thị đã chuẩn bị tốt nguồn hàng, tăng dự trữ từ 35 - 40% cho các sản phẩm thiết yếu trong mùa tết, nhưng doanh số phần lớn dồn vào giai đoạn trước và trong tết; còn sau tết, ghi nhận nhịp mua giảm dần do người tiêu dùng đã “hoàn tất” nhu cầu tích trữ.
Thương mại điện tử cũng ghi nhận tăng trưởng mạnh trong mùa tết với xu hướng mua sắm sớm và đa kênh (online lẫn offline); nhưng sự tăng trưởng này chủ yếu diễn ra trước tết. Dữ liệu tăng trưởng thương mại điện tử cả năm 2025 cũng cho thấy tốc độ mở rộng khoảng 45 - 50% ở một số nền tảng trong dịp tết; tuy nhiên, các đợt khuyến mại online trên các kênh này chưa kéo theo lượng đơn hàng tăng mạnh tương ứng.
GÓC NHÌN CHUYÊN GIA VÀ DỰ BÁO HẬU TẾT
Nhiều ý kiến cho rằng sức mua sau mùa tết 2026 mang màu sắc “hồi phục nhưng chọn lọc”. Theo các báo cáo ngành bán lẻ và tiêu dùng, người mua ngày nay có xu hướng thận trọng hơn trong chi tiêu, chú trọng vào các sản phẩm thiết yếu và giá trị sử dụng cao. Điều này thể hiện rõ ở sự tăng trưởng mở rộng của nhóm hàng tiêu dùng nhanh và thực phẩm, trái với sự hạ nhiệt ở nhóm hàng xa xỉ.
Một số chuyên gia thị trường cũng lưu ý rằng ảnh hưởng từ các yếu tố kinh tế vĩ mô gồm lạm phát, thu nhập thực tế của người lao động và chính sách hỗ trợ thu nhập dịp tết như chi trả gộp hai tháng lương hưu… có tác động qua lại đến sức mua sau tết. Việc chi trả lương hưu và trợ cấp trong dịp Tết Bính Ngọ có thể giúp người tiêu dùng duy trì được mức chi tiêu ổn định trong quý 1/2026, nhưng không có nghĩa là chi tiêu sẽ tăng trưởng đột biến.
Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp xác định phải linh hoạt trong chiến lược bán hàng sau tết như điều chỉnh quy cách đóng gói, tiếp tục áp dụng khuyến mãi dài hạn, và duy trì tương tác với khách hàng qua đa kênh, nhằm tránh một “vách chênh” giữa kỳ tết và thời điểm bình thường.
"Người tiêu dùng ngày càng chi tiêu thận trọng và ưu tiên các mặt hàng thiết yếu. Điều này buộc doanh nghiệp phải thay đổi nếu không muốn bị bỏ lại phía sau", bà Vũ Kim Hạnh, Chủ tịch Hội Doanh nghiệp hàng Việt Nam chất lượng cao, nhận định.
Dự báo từ một số tổ chức nghiên cứu thị trường quốc tế như Nhóm SME khu vực Châu Á-Thái Bình Dương của Meta, Decision Lab, YouGov… đã nêu nhận định khả quan hơn nhưng có điều kiện, khi cho rằng tiêu dùng sau tết có thể phục hồi đều đặn nếu kinh tế vĩ mô duy trì ổn định; một chiến lược bán hàng “luôn bật” (always-on) được đặt ra, nghĩa là các thương hiệu không chỉ tập trung vào giai đoạn cao điểm mà tiếp tục thu hút khách sau tết thông qua chương trình khuyến mãi, ưu đãi và trải nghiệm liên tục.
Tóm lại, có thể dự báo diễn biến sức mua sau tết qua bức tranh phân hóa như sau:
Đối với nhóm hàng thiết yếu, tiêu dùng nhanh và thực phẩm ghi nhận mức tiêu thụ ổn định khi người dân dần quay lại nhịp sống bình thường sau ngày lễ.
Nhóm hàng không thiết yếu, đồ xa xỉ và một số sản phẩm điện tử cao cấp có xu hướng giảm nhanh sau tết, cho thấy chi tiêu được dàn trải hợp lý hơn.
Người tiêu dùng ngày càng chuộng các chương trình khuyến mại sau tết, điều này tạo ra “làn sóng” mua sắm ở các tháng đầu năm nhưng không quá ồ ạt như trong dịp lễ.
Kết quả này đặt ra câu hỏi cho các nhà bán lẻ và hoạch định chính sách: Sức mua “phục hồi” không nên chỉ nhìn bằng con số tăng trưởng theo quý, mà cần đánh giá trên chiều sâu hành vi tiêu dùng và sự phân hóa trong từng nhóm sản phẩm.
-Thiên Ân
