Trước yêu cầu cấp bách của biến đổi khí hậu toàn cầu, Việt Nam đang từng bước hiện thực hóa các mục tiêu cam kết đạt Net Zero thông qua chuyển đổi mô hình tăng trưởng xanh, khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo và phát triển nông nghiệp phát thải thấp...
Sáng ngày 6/11, tại Nghệ An, Cục Biến đổi khí hậu (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến kiến thức về ứng phó với biến đổi khí hậu, triển khai lộ trình thực hiện mục tiêu trung hòa carbon theo các cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP 26.
Tại hội nghị, Cục Biến đổi khí hậu đã phổ biến những nội dung trọng tâm liên quan đến các cam kết quốc tế của Việt Nam tại Hội nghị lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP 26), đồng thời giới thiệu các chính sách, chủ trương và giải pháp cụ thể mà Chính phủ đang thực hiện để hiện thực hóa các cam kết này.
Các báo cáo đã đưa ra bức tranh tổng quan về chính sách và pháp luật liên quan đến ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam; các nỗ lực của Chính phủ, các bộ, ngành, doanh nghiệp và cộng đồng trong giảm phát thải khí nhà kính; cũng như những khó khăn, thách thức và định hướng đến năm 2050.
Trong đó, Việt Nam đã đưa ra nhiều mục tiêu then chốt tại COP 26, gồm: đạt mức phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050; giảm 30% lượng phát thải khí mê-tan vào năm 2030; tham gia “Tuyên bố Glasgow về rừng và sử dụng đất” nhằm chấm dứt nạn phá rừng và thúc đẩy bảo vệ, phát triển rừng bền vững.
Việt Nam cũng khẳng định quyết tâm chuyển đổi mạnh mẽ từ năng lượng hóa thạch sang năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời; đồng thời huy động các nguồn lực tài chính, công nghệ và tri thức từ cộng đồng quốc tế để phục vụ quá trình chuyển đổi xanh.
Các tham luận, trao đổi tại hội thảo cũng tập trung vào việc triển khai các cam kết quốc tế, như phát triển thị trường carbon trong nước, cơ chế định giá phát thải và mô hình kinh tế tuần hoàn. Đáng chú ý, các nội dung thảo luận đã chú trọng đến việc đánh giá kết quả thực hiện trong những lĩnh vực trọng điểm như nông nghiệp, lâm nghiệp, năng lượng, công nghiệp, quản lý nước thải và xử lý chất thải.
Cụ thể, trong lĩnh vực nông nghiệp – lâm nghiệp, Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp cụ thể hướng đến giảm phát thải và nâng cao khả năng hấp thụ carbon. Nhiều mô hình canh tác lúa giảm phát thải khí mê-tan, sử dụng phân bón hữu cơ đúng liều lượng, xử lý phụ phẩm nông nghiệp thành phân bón hoặc năng lượng đã mang lại hiệu quả tích cực.
Bên cạnh đó, việc cải thiện khẩu phần ăn cho vật nuôi và ứng dụng công nghệ xử lý chất thải chăn nuôi giúp giảm đáng kể lượng khí CH₄ phát thải ra môi trường.
Điển hình đến này có một số chương trình trọng điểm đang được triển khai như Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại Đồng bằng sông Cửu Long, góp phần nhân rộng mô hình nông nghiệp bền vững. Chính sách đóng cửa rừng tự nhiên, tăng cường bảo vệ và trồng rừng mới cũng giúp tăng trữ lượng carbon, đồng thời tạo sinh kế ổn định cho người dân sống dựa vào rừng...
Cơ chế chi trả dịch vụ môi trường rừng (PFES) tiếp tục phát huy hiệu quả, trở thành nguồn tài chính quan trọng cho hoạt động bảo vệ, phát triển rừng.
Ngoài ra, Việt Nam cũng đang tham gia thị trường carbon thông qua Thỏa thuận chi trả giảm phát thải khí nhà kính vùng Bắc Trung Bộ (ERPA). Đây là một trong những chương trình quốc tế quan trọng hỗ trợ tài chính cho công tác bảo vệ rừng tại Việt Nam, mở ra hướng đi mới trong quản lý và phát triển rừng bền vững.
Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp trong nước đã chủ động tham gia vào quá trình chuyển đổi xanh. Nhiều mô hình doanh nghiệp, đã đầu tư mạnh vào công nghệ sạch, sử dụng năng lượng tái tạo, điện mặt trời mái nhà, và áp dụng quy trình sản xuất thân thiện với môi trường.
Tại hội nghị, các đại biểu cũng chia sẻ kinh nghiệm, phân tích thách thức trong việc triển khai các biện pháp giảm phát thải khí nhà kính tại doanh nghiệp, đồng thời đề xuất các giải pháp tháo gỡ vướng mắc, thúc đẩy thực hiện mục tiêu trung hòa carbon của Việt Nam.
Ba mục tiêu Chiến lược quốc gia của Việt Nam về biến đổi khí hậu giai đoạn đến năm 2050:
Thứ nhất, Chủ động thích ứng hiệu quả, giảm thiểu độ dễ bị tổn thương, tổn thất và thiệt hại do biến đổi khí hậu.
Thứ hai, Giảm phát thải khí nhà kính theo mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, đóng góp tích cực và trách nhiệm với cộng đồng quốc tế trong bảo vệ hệ thống khí hậu trái đất.
Thứ ba, Tận dụng cơ hội từ ứng phó biến đổi khí hậu để chuyển dịch mô hình tăng trưởng, nâng cao sức chống chịu và cạnh tranh của nền kinh tế.
-Nguyễn Thuấn
