Trong các ngày 5-6/1, TAND TP Hà Nội đưa ra xét xử đối với 55 bị cáo trong vụ án đưa và nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm - Bộ Y tế.
Bị cáo Nguyễn Thanh Phong (cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm), Trần Việt Nga (cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm), Nguyễn Hùng Long (cựu Phó Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm) và 31 bị cáo khác cùng bị truy tố tội Nhận hối lộ. 21 bị cáo còn lại bị truy tố về tội Đưa hối lộ.
Theo cáo trạng, từ năm 2018-2025, các bị cáo đã có hành vi đưa, nhận hối lộ trong việc thẩm định cấp "giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm"; "giấy xác nhận nội dung quảng cáo, thẩm định, hậu kiểm"; cấp "giấy chứng nhận GMP".
Tổng số tiền các bị cáo nhận hối lộ trong việc cấp giấy tiếp nhận là hơn 93,7 tỷ đồng; cấp giấy xác nhận là hơn 12,7 tỷ đồng và cấp giấy chứng nhận GMP là hơn 1 tỷ đồng.
Trong đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong phải chịu trách nhiệm với số tiền nhận hối lộ là hơn 94,8 tỷ đồng; hưởng lợi hơn 43,9 tỷ đồng với vai trò lãnh đạo. Còn bị cáo Nguyễn Hùng Long chịu trách nhiệm số tiền nhận hối lộ là hơn 22,5 tỷ đồng; hưởng lợi hơn 8,6 tỷ đồng; bị cáo Trần Việt Nga chịu trách nhiệm với số tiền nhận hối lộ là hơn 12,7 tỷ đồng…
Trả lời thẩm vấn tại tòa, bị cáo Nguyễn Thanh Phong cho biết Cục An toàn thực phẩm có chức năng giúp Bộ trưởng Bộ Y tế thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhà nước trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Trước đây, việc tiếp nhận hồ sơ “giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm” do Phòng Quản lý sản phẩm thực phẩm là đầu mối.
Sau khi Nghị định số 15/2018/NĐ-CP ra đời, việc tiếp nhận hồ sơ do Trung tâm Ứng dụng và Đào tạo An toàn thực phẩm và Phòng Quản lý tiêu chuẩn và kiểm nghiệm làm đầu mối.
Theo lời khai của bị cáo Phong, trước khi Nghị định 15 được ban hành, doanh nghiệp đã nghe ngóng về những quy định mới. Do đó, doanh nghiệp “ém” hồ sơ chờ văn bản ban hành.
Khi Nghị định 15 được ban hành thì có hiệu lực luôn và doanh nghiệp “ồ ạt” nộp hồ sơ. Cùng với đó, số lượng nhân sự giải quyết công việc không thay đổi. Thời hạn giải quyết hồ sơ chỉ còn 21 ngày thay vì 45 ngày như quy định cũ. Những nguyên nhân này dẫn tới tình trạng quá tải, hồ sơ tồn đọng.
Về số tiền đã nhận, bị cáo Phong thừa nhận con số 43 tỷ đồng cáo trạng đã quy kết. Về thỏa thuận chia tiền, bị cáo Phong khẳng định không có, “tùy các phòng đưa, bị cáo không ấn định”. Vì vậy, mức đưa tiền của các phòng là khác nhau.
“Tại thời điểm nhận tiền, bị cáo cứ nghĩ rằng nhận hối lộ là việc các hồ sơ đúng quy định mà ép phải chi tiền thì mới là nhận hối lộ; còn đây hướng dẫn chu đáo cho doanh nghiệp mà doanh nghiệp vẫn đưa tiền là không phải nhận hối lộ. Đây là nhận thức chưa đúng của bị cáo. Bị cáo rất ăn năn hối cải, quá trình điều tra, bị cáo đã thành khẩn khai báo”, bị cáo Nguyễn Thanh Phong nói.
Tại tòa, bị cáo Nguyễn Hùng Long khai nhận không biết ai là người đưa ra chủ trương nhận tiền của doanh nghiệp. Bị cáo thừa nhận bản thân có nhận tiền của các doanh nghiệp do các Trưởng phòng, Phó Trưởng phòng đưa lên. Việc nhận tiền không cố định. Số tiền đã nhận hơn 8,6 tỷ đồng, bị cáo Long dùng để xây nhà tình nghĩa, hỗ trợ người già neo đơn.
Còn bị cáo Trần Việt Nga khai nhận trong quá trình ký giấy xác nhận quảng cáo, có 4 chuyên viên đưa tiền cho bị cáo. Tiền được đưa trực tiếp tại phòng làm việc, chủ yếu bằng tiền mặt, đựng trong phong bì trắng; có lúc ghi mã hồ sơ, có lúc không, số tiền mỗi lần không cố định.
Theo bị cáo, mức thu từ 4 triệu đến hơn 8 triệu đồng/bộ hồ sơ là do các chuyên viên tự thỏa thuận với doanh nghiệp, bị cáo không biết và không quy định. Bị cáo cũng không yêu cầu mỗi hồ sơ phải đưa bao nhiêu tiền, cho rằng đây là tiền doanh nghiệp "cảm ơn".
Bị cáo Nga cũng phủ nhận việc cố tình để hồ sơ chậm ký nhằm gây sức ép. Việc chậm trễ, nếu có, chỉ diễn ra trong thời gian ngắn do hoàn cảnh gia đình, khi mẹ bị cáo phải điều trị dài ngày.
-Đỗ Mến
