Trong 10 tháng năm 2025, tôm tiếp tục là mặt hàng chủ lực dẫn dắt xuất khẩu thủy sản với mức tăng trưởng 22% so với cùng kỳ năm trước. Bên cạnh đó, các sản phẩm khác như cá tra và mực – bạch tuộc cũng ghi nhận sự tăng trưởng tích cực, lần lượt là 9% (đạt 1,8 tỷ USD) và 19%. Ngược lại, mặt hàng cá ngừ có sự sụt giảm nhẹ 4%...
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP), trong 10 tháng năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt 9,5 tỷ USD, tăng 16% so với cùng kỳ 2024.
Riêng mặt hàng cá tra, với kết quả 217 triệu USD đạt được trong tháng 10/2025 (tăng 8% so với cùng kỳ năm 2024) đã đưa tổng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này sau 10 tháng năm 2025 lên con số 1,8 tỷ USD, tăng 9% so với cùng kỳ. Mức tăng trưởng này cho thấy xuất khẩu cá tra có dấu hiệu tăng trưởng tích cực, dù một số thị trường vẫn tiếp tục xu hướng giảm.
XUẤT KHẨU CÁ TRA: TĂNG MẠNH Ở THỊ TRƯỜNG TRUNG QUỐC, GIẢM TẠI MỸ
Về thị trường, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc và Hồng Kông trong tháng 10/2025 đạt 73 triệu USD, tăng 19% so với cùng kỳ năm 2024. Sau khi chững lại trong tháng 9, thị trường này đã phục hồi đà tăng, cho thấy nhu cầu nhập khẩu từ Trung Quốc đang hồi phục rõ rệt, đặc biệt trong giai đoạn cuối năm.
Đối với thị trường Mỹ, kim ngạch xuất khẩu cá tra của Việt Nam trong tháng 10/2025 đạt 29 triệu USD, giảm 17% so với cùng kỳ năm trước. Xuất khẩu cá tra sang thị trường Brazil đạt 15 triệu USD trong tháng 10/2025, tăng 1% so với cùng kỳ. Sau khi giảm trong tháng 9, xuất khẩu sang Brazil đã đảo chiều tăng trở lại. Trong khi đó, thị trường Anh tiếp tục xu hướng giảm sâu, với kim ngạch xuất khẩu cá tra sang thị trường này trong tháng/2025 10 đạt 4 triệu USD, giảm 33% so với cùng kỳ năm 2024.
Trong khối CPTPP, kim ngạch xuất khẩu cá tra của Việt Nam 10 tháng năm 2025 đạt 305 triệu USD, tăng 36% so với cùng kỳ và chiếm 17% tổng kim ngạch xuất khẩu cá tra của Việt Nam. Trong khối, Mexico đạt 63 triệu USD, tăng nhẹ 1%; Nhật Bản đạt 39 triệu USD, tăng 14%; Malaysia tăng mạnh 37% so với cùng kỳ, thể hiện xu hướng mở rộng nhu cầu nhập khẩu trong khu vực này.
Tại EU, tổng kim ngạch xuất khẩu cá tra Việt Nam 10 tháng năm 2025 đạt 149 triệu USD, tăng 3% so với cùng kỳ năm trước. Trong khối EU, các thị trường truyền thống như Hà Lan và Đức vẫn tiếp tục xu hướng giảm, trong khi Tây Ban Nha có sự tăng trưởng tích cực 22% so với cùng kỳ. Những chênh lệch này phản ánh sự phân hóa rõ rệt trong nhu cầu tiêu thụ cá tra giữa các nước thành viên EU.
Trong 10 tháng năm 2025, sản phẩm phile cá tra đông lạnh (mã HS0304) đạt gần 1,5 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2024. Sản phẩm cá tra đông lạnh, khô, nguyên con (trừ mã HS0304) đạt 315 triệu USD, gần như đi ngang, nhích nhẹ 0,1% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, nhóm sản phẩm cá tra chế biến đạt 44 triệu USD, tăng 19% so với cùng kỳ, chiếm 2,4% tổng kim ngạch, cho thấy dư địa phát triển của sản phẩm giá trị gia tăng trong cơ cấu xuất khẩu cá tra hiện nay.
Sau giai đoạn chững lại ở quý 3, xuất khẩu cá tra Việt Nam tháng 10 ghi nhận tín hiệu lạc quan, khi một số thị trường lớn bắt đầu có dấu hiệu tích cực, trong khi một số thị trường khác vẫn chững lại do tồn kho và chu kỳ nhập khẩu dịp lễ hội.
Dự báo trong quý 4/2025, một số thị trường lớn có thể tiếp tục xu hướng giảm do nhu cầu chưa phục hồi hoàn toàn. Động lực quan trọng nhất cho giai đoạn cuối năm và bước sang năm 2026 là kết quả POR20 tại Mỹ, khi doanh nghiệp được áp mức thuế chống bán phá giá 0%, qua đó cải thiện đáng kể niềm tin của các nhà nhập khẩu Mỹ. Tuy nhiên, thuế đối ứng 20% vẫn ảnh hưởng đến biên lợi nhuận, khiến doanh nghiệp cần tiếp tục mở rộng thị trường.
Hướng đi chủ đạo trong quý 4/2025 và năm 2026 sẽ là mở rộng xuất khẩu sang khối CPTPP (Canada, Mexico, Malaysia, Anh) và Trung Đông, nơi Việt Nam được hưởng ưu đãi thuế quan và có điều kiện tiếp cận thị trường thuận lợi hơn. EU cũng được kỳ vọng duy trì đà tăng nhờ quy định kỹ thuật linh hoạt hơn đối với sản phẩm nuôi trồng, tạo dư địa cho các mặt hàng cá tra chế biến sâu.
Nếu tận dụng tốt các ưu đãi thuế và dịch chuyển thị trường, ngành cá tra có cơ hội duy trì đà phục hồi và tăng trưởng bền vững trong năm 2026.
XUẤT KHẨU TÔM TĂNG TRƯỞNG MẠNH
Đối với mặt hàng tôm, VASEP cho biết xuất khẩu tôm của Việt Nam trong 10 tháng 2025 đem về 3,9 tỷ USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm trước.
Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, tính đến 15/10/2025, xuất khẩu tôm Việt Nam sang Trung Quốc và Hồng Kông đạt hơn 1 tỷ USD, tăng 66% so với cùng kỳ năm ngoái. Xuất khẩu tôm sang thị trường này ghi nhận tốc độ tăng trưởng mạnh nhất trong tất cả các thị trường. Trung Quốc vẫn duy trì vị trí số 1 về nhập khẩu tôm của Việt Nam, chiếm 28,2% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm của Việt Nam đi các thị trường.
Với cơ cấu sản phẩm đặc thù và tốc độ tăng trưởng mạnh, Trung Quốc đang trở thành điểm tựa tăng trưởng chính của ngành tôm Việt Nam năm nay, không chỉ nhờ lượng nhập khẩu lớn mà còn vì thị trường này đang mở rộng theo cả chiều lượng và chiều chất.
Cấu trúc mặt hàng xuất khẩu tôm sang Trung Quốc có sự khác biệt rõ rệt so với các thị trường khác, trong đó tôm loại khác (trừ tôm chân trắng và tôm sú) chiếm ưu thế tuyệt đối, với tăng trưởng 139% về kim ngạch và chiếm 65,6% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm sang thị trường này. Đáng chú ý, nhóm tôm sống, tươi, đông lạnh tăng 145% so với cùng kỳ năm trước, phản ánh nhu cầu tiêu thụ mạnh mẽ của người tiêu dùng Trung Quốc đối với các sản phẩm cao cấp, đặc biệt là tôm hùm sống Việt Nam.
Xuất khẩu tôm chân trắng sang thị trường Trung Quốc chỉ tăng 3%, nhưng trong đó nhóm sản phẩm chế biến tăng vọt hơn 114% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy xu hướng tiêu dùng đa dạng và sự chuyển dịch sang các sản phẩm tiện lợi ở các đô thị lớn. Xuất khẩu tôm sú sang Trung Quốc tăng 7,7%, vẫn duy trì chỗ đứng ổn định tại các thành phố ven biển như Quảng Châu, Thượng Hải, nơi người tiêu dùng đánh giá cao chất lượng thịt và màu sắc đẹp.
Các chuyên gia dự báo nhập khẩu tôm của Trung Quốc có thể tăng nhẹ trong quý 4/2025, nhờ nhu cầu phục vụ mùa lễ hội và Tết Nguyên đán 2026. Xu hướng tiêu thụ sản phẩm cao cấp như tôm sống, tôm hùm và tôm sú cỡ lớn sẽ tiếp tục dẫn dắt tăng trưởng.
Tuy nhiên, rủi ro từ chính sách kiểm soát biên mậu và thay đổi quy định hải quan vẫn là yếu tố cần lưu ý, bởi chỉ một thay đổi nhỏ về truy xuất nguồn gốc hoặc an toàn thực phẩm cũng có thể khiến dòng hàng bị gián đoạn.
Thị trường Trung Quốc rộng mở nhưng cũng khó đoán, đòi hỏi doanh nghiệp xuất khẩu phải chuyên nghiệp, chuẩn hóa quy trình và theo sát các quy định mới để tận dụng tốt cơ hội.
-Chu Khôi
